目 次 i はじめに 第I部 測度と積分 第 1 章 測 度 1 3 1.1 零集合 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3 1.2 Lebesgue 外測度 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 1.3 可測集合と測度 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 1.4 単調族定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 1.5 測度とその性質 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 1.6 Lebesgue 測度と Borel 集合 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 22 1.7 完備化と測度の構成 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 1.8 確率測度と独立性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 第 2 章 可測関数と積分 2.1 可測関数の定義 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 31 2.2 可測関数の単調族定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35 2.3 積分の定義 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 2.4 積分の性質 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41 2.5 収束定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45 2.6 数直線上の測度 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48 2.7 Radon-Nikodym の定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 2.8 条件付き期待値 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 vi はじめに 第 3 章 関数空間と直積測度空間 65 3.1 L 空間 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 3.2 Hilbert 空間 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 3.3 確率変数の本質的上限 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73 3.4 直積測度と Fubini の定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75 p 第 4 章 収束概念と中心極限定理 83 4.1 収束概念 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 4.2 大数の法則 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 86 4.3 積率母関数と特性関数 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95 4.4 法則収束と弱収束 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101 4.5 中心極限定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108 第 II 部 確率積分 第 5 章 確率過程と Brown 運動 115 117 5.1 確率過程と Brown 運動の定義 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117 5.2 Gauss 過程としての Brown 運動 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 5.3 Brown 運動の見本路の性質 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123 5.4 Brown 運動のマルチンゲール性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 128 5.5 Brown 運動の Markov 性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131 第 6 章 マルチンゲールの諸性質 145 6.1 一様可積分性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145 6.2 離散時間マルチンゲール . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 6.3 連続時間マルチンゲール . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 162 6.4 最適停止問題 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 169 第 7 章 Brown 運動の解析 175 7.1 単純過程の伊藤積分 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175 7.2 発展的可測過程の伊藤積分 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178 7.3 伊藤公式 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184 7.4 伊藤過程 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 vii 第 8 章 確率微分方程式 193 8.1 確率微分方程式と解の定義 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193 8.2 解の存在と一意性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 8.3 強解の Markov 性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201 8.4 拡散過程 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 206 8.5 Dynkin 公式と Feynman-Kac 公式 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208 第 9 章 半マルチンゲールの解析(その 1) 215 9.1 可予測過程 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 215 9.2 有限変分過程 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 217 9.3 マルチンゲールによる確率積分の定義 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 221 9.4 連続な半マルチンゲールによる確率積分 . . . . . . . . . . . . . . . . . 230 9.5 伊藤公式 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 233 9.6 時間変換 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236 9.7 確率指数 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 240 9.8 マルチンゲール表現定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 243 9.9 確率測度の変換 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246 第 10 章 半マルチンゲールの解析(その 2) 251 10.1 オプショナル過程と可予測過程 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 251 10.2 Meyer 分解 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 264 10.3 確率積分の一般化と伊藤公式 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 268 第 11 章 点過程 287 11.1 点過程の定義とその性質 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287 11.2 点過程の測度変換 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 299 11.3 点過程マルチンゲール表現定理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 301 第 III 部 第 12 章 ファイナンス Black-Scholes モデル 307 309 12.1 Black-Scholes 式 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 309 12.2 アメリカン・オプションの評価 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 319 viii はじめに 第 13 章 最適消費・ポートフォリオ選択問題 331 13.1 市場モデル . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 331 13.2 ポートフォリオと消費ルール . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 332 13.3 完備性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 339 13.4 マルチンゲール法による最適化問題の解法 . . . . . . . . . . . . . . . 340 第 14 章 均 衡 345 14.1 市場モデル . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 345 14.2 各経済主体の最適化問題 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348 14.3 均 衡 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 349 14.4 代表的経済主体 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 351 14.5 均衡の存在と唯一性 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 353 14.6 均衡価格 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 357 14.7 例 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 359 第 15 章 保険料計算原理 361 15.1 市場モデル . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 361 15.2 均衡と保険料計算原理 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 366 15.3 例 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 374 付 録 A 初等解析学からの準備 377 A.1 集合と関数 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 377 A.2 開集合と閉集合 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 381 A.3 実数列 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 A.4 連続関数 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 390 A.5 関数の変分 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 394 付 録 B 問の解答例 397 付 録 C 記号の定義 431 参考文献 435 索 引 439
© Copyright 2026 Paperzz